|
Devletin
ekonomideki fonksiyonlarından birisi de ekonomik
istikrarın sağlanmasıdır. "İstikrar kavramı
neleri içermektedir?" sorusu oldukça geniş
kapsamlıdır. Klasik iktisatçılar, iktisadi
istikrardan fiyat istikrarını anlamaktaydı.
Klasiklere göre ekonomide fiyat istikrarı sağlandığı,
fiyatlar genel düzeyinde kararlılık gerçekleştirildiği
durumda ekonomide istikrar olduğu kabul edilmekteydi.
Günümüzde iktisadi istikrarla fiyat istikrarının
gerçekleştirilmesinin yanında ekonominin tam
istihdam düzeyinde devamlı olarak dengede bulunması
anlaşılmaktadır. Bu yüzden denilebilir ki iktisadi
istikrar, tam istihdam düzeyinin dinamik bir düzey
olmasından dolayı devamlı hareket halinde bulunan
bir ekonomide fiyat istikrarının sağlanması ve
korunmasıdır (Türk,1989,73).
Fiyat
istikrarından bahsedildiği zaman ifade edilmek
istenen enflasyon ve deflasyonla mücadeledir. Ancak günümüz
ekonomilerinin genel fiyat düzeylerinin daha çok yükselme
yönünde sürekli değişikliğin olduğu gözlemlenmektedir.
Bu nedenle fiyat istikrarının sağlanması ve
korunması amacı, geniş ölçüde enflasyonla mücadele
anlamına gelmektedir.
Tam
istihdam kavramı geniş anlamda, bir ekonomide
mevcut, tüm üretim faktörlerinin tam olarak kullanılmasını
ifade etmektedir. Ancak ekonomik kuramda ve uygulamada
tam istihdam üretim faktörlerinden emek üzerinden
tanımlanmaktadır (Ataç,1991,30). Bununla beraber,
tam istihdamı toplam işgücünün hepsinin istihdam
edilmesi gibi bir durum olarak düşünmek hatalıdır.
Birçok ekonomist geçici veya yapısal unsurlarında
göz önünde tutularak makul işsizliğin olduğu bir
istihdam düzeyini savunmaktadır. Doğal olarak tam
istihdam düzeyinde ortaya çıkacak işsizlik (friksiyonel
işsizlik) oranı ülkeden ülkeye ve çeşitli koşullara
bağlı olarak değişecektir
(Eker,Altay,Sakal,1997;40). Bir ekonomide dengenin tam
olarak sağlanabilmesi için yurt içi istikrarın sağlanması
yanında ödemeler dengesi açığının giderilmesi
gerekmektedir.
Ulusal
reel gelirin büyümesi, enflasyon, işsizlik, ödemeler
bilançosunun durumu gibi büyüklükler aynı zamanda
makro ekonominin ilgi alanını oluşturmaktadır. Bu
anlamda ekonomideki makro ekonomik değişkenlerdeki
istikrarın ekonomik istikrar ile olan yakın bağı
ortaya çıkmaktadır. Bu noktadan hareketle bir
ekonomide ulaşılmak istenen amaçları, tam istihdamın
sağlanması, fiyatlar genel düzeyindeki istikrarın
sağlanması, dış ödemeler dengesinin sağlanması,
ekonomik büyümenin istikrarlı bir şekilde gerçekleştirilmesi
olarak ifade edebiliriz. Bu amaçların gerçekleştirilmesinde
devletin rolünü ve ekonomideki rolünü göz ardı
etme olanağı yoktur. Zira istikrar politikasının
amaçları, para, maliye ve gelirler politikasında
anlamını bulur
(Eren, 1993:1-4).
|