| ÜÇÜNCÜ
BÖLÜM
İl Özel İdaresi Kanununa İlişkin
Düzenlemeler
MADDE 5- 13 Mart 1329 tarihli ve 1414 sayılı İl Özel
İdaresi Kanununun 78 inci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
“İl özel idarelerinin görevleri
Madde 78- İl özel idarelerinin görevleri şunlardır :
-
- a) Eğitim hizmetlerine ilişkin görevleri
-
-
- Okul öncesi eğitim, özel eğitime muhtaç çocuklar için
eğitim, ilköğretim ve ortaöğretim okulları ile dengi meslek okullarının arsa ve
binalarını temin etmek, yapım, bakım, onarım ve donatımlarını sağlamak,
-
- Milli Eğitim Bakanlığınca belirlenecek esaslara göre ve
bu Bakanlığın bilgisine ve denetimine tabi olarak meslek kursları, yetiştirici ve
tamamlayıcı kurslar açmak,
-
- Öğrenci yurtları yapmak, işletmek, muhtaç öğrencilere
yardımcı olmak, karşılıklı veya karşılıksız burs vermek, zorunlu temel eğitim
öğrencilerinin okullara taşınmasına yardımcı olmak, bu konuda diğer mahalli
idarelerle işbirliği yapmak,
-
- Toplum içinde ailenin ve kadının saygınlığını ve
yerini güçlendirici her türlü tedbiri almak,
-
- Milli Eğitim Bakanlığınca, il özel idarelerince
yönetilmesi ve yürütülmesi uygun görülen eğitim hizmetlerini, Bakanlar Kurulu
Kararı ile yürürlüğe konulacak yönetmelik hükümlerine göre yerine getirmek.
b) Sağlık ve sosyal yardım hizmetlerine ilişkin
görevleri
-
-
- Sağlık Bakanlığınca belirlenecek ilke, esas ve standartlara
uygun olarak her türlü teşhis ve tedavi merkezleri ile acil yardım servisleri, çocuk
yuvası, kreş, gündüz bakımevi, yetiştirme yurdu, huzurevi, aşevi, kadın ve çocuk
sığınma evleri ve benzeri yerler açmak, işletmek veya işlettirmek, koruyucu
sağlık, aile planlaması ve ana-çocuk sağlığı hizmeti veren birimlerin arsa ve
binalarını temin etmek, yapım, bakım, onarım ve donatımlarını sağlamak,
sağlık konusunda halkı eğitici faaliyetlerde bulunmak.
-
- Sağlık Bakanlığınca belirlenecek esas, standart ve
sınırlamalara uygun olarak, belediye ve mücavir alan sınırları dışında gıda
maddesi üretenler de dahil her türlü sıhhi ve gayri sıhhi müesseseye, belediye ve
mücavir alan sınırları içinde, büyük şehir belediyelerinin bu konudaki
yetkileri saklı kalmak kaydıyla, 1 inci sınıf gayri sıhhi müesseselere
açılış ve faaliyet izni vermek ve buraları denetlemek,
-
- Özel kanun hükümleri saklı kalmak üzere içmece,
ılıca, kaplıca ve termal tedavi merkezleri kurmak, işlettirmek, kurulmasına ve
işletilmesine izin vermek, işlettirme imkanının bulunamadığı hallerde bizzat
işletmek,
-
- Özürlüleri üretken hale getirici tedbirler almak,
gerekli tesisleri kurmak, kimsesiz ve suç işlemiş çocukları kötü
alışkanlıklardan koruyucu ve topluma kazandırıcı faaliyetlerde bulunmak, fakir ve
düşkünlere yardım etmek, 3294 sayılı Kanun gereğince il ve ilçelerde kurulan
“Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakıfları” ile işbirliği ve yardımlaşmada
bulunmak, il meclislerince kabul edilen yönetmelikler uyarınca sosyal yardım hizmetleri
görmek,
-
- Sağlık Bakanlığınca, il özel idarelerince
yönetilmesi ve yürütülmesi uygun görülen sağlık hizmetlerini, Bakanlar Kurulu
Kararı ile yürürlüğe konulacak yönetmelik hükümlerine göre yerine getirmek.
c) Gençlik, spor, kültür ve turizm hizmetlerine ilişkin
görevleri
-
-
- Amatör sporu ve sporcuları teşvik etmek, sporun kitlelere
yayılmasını sağlamak, her türlü gençlik ve spor faaliyetini düzenlemek, gençlik
ve spor tesisi yapmak, işletmek, işlettirmek, başarılı sporcuları, antrenörleri ve
kulüpleri ödüllendirmek, gençlik ve spor araç, gereç ve malzemelerini satın
almak ve gençlik spor faaliyetlerine sunmak, sporcu sağlığı ve güvenliği ile
ilgili tedbirleri almak, özel kişi ve kuruluşlar tarafından açılacak gençlik ve
spor tesislerine açılış ve faaliyet izni vermek ve buraları denetlemek,
-
- Milli ve yerel folklorun gelişmesini ve mahalli
sanatçıları teşvik etmek, bunlarla ilgili eser ve dokümanları toplayıp arşivler
oluşturmak, milli ve mahalli günlerin kutlanmasına yardımcı olmak,
-
- Kültür ve sanat merkezleri, kütüphaneler, okuma
odaları ve benzeri yerler kurmak, yönetmek, tiyatro, opera, klasik müzik,klasik Türk
müziği ve diğer güzel sanatların tanıtımı, özendirilmesi ve ödüllendirilmesi
gibi etkinliklerde bulunmak,
-
- Turizm bölge, alan ve merkezlerinin belirlenmesinde ve
bu yerlerin imar planlarının hazırlanmasında görüş bildirmek,
-
- İlgili bakanlıklarla işbirliği yaparak ilin tarihi,
kültürel, turistik ve tabiat varlıkları ile sit alanlarını korumak, tanıtmak ve
değerlendirmek, turizm konusunda halkı eğitici faaliyetlerde bulunmak, ilin tanıtımı
konusunda etkinlikler düzenlemek,
d) Tarım, sanayi ve ticaret hizmetlerine ilişkin
görevleri
-
-
- Tarımsal varlığın korunmasına ve
geliştirilmesine yönelik çalışmalar yapmak, bu konuda üreticilerle işbirliği
yapmak, onlara yardımcı olmak ve eğitimlerini sağlamak, hastalık ve zararlılarla
mücadele etmek, tohum temizleme ve ilaçlama tesisleri kurmak, işletmek ve işlettirmek,
hayvan varlığının ıslahı ve geliştirilmesi amacıyla aşılama, tohumlama ve
benzeri hizmetler yürütmek, gerekli tesisleri kurmak, örnek uygulama alanları
oluşturmak, organize hayvancılık ve hayvan ürünleri değerlendirme bölgeleri
oluşturmak,
-
- Çayır, mer’a ve otlakları iyileştirmek, bakımlarını
sağlamak, yenilerini meydana getirmek,
-
- Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğünce belirlenecek
esaslara göre baraj ve göletler yapmak, işletmek, taşkın kontrol, drenaj ve sulama
projeleri hazırlamak ve uygulamak, bu konuda diğer kamu kurum ve kuruluşları ile
işbirliği yapmak; belediye ve mücavir alan sınırları dışında yeraltı ve
yerüstü sularının kullanılmasına izin vermek ve tesislerini denetlemek,
-
- İlgili mevzuat hükümlerine göre su ürünleri üretim
yerlerine ruhsat vermek, faaliyetlerini denetlemek,
-
- Ev ekonomisi çalışmalarını yürütmek; il içerisinde
üretime dönük, kaynak ve istihdam yaratıcı özel ve kamu girişimlerini desteklemek
ve bunlara katılmak; ilde üretilen ürünlerin değerlendirilmesine yönelik
çalışmalar yapmak, gerekli tesisleri kurmak, bu amaçla resmi ve özel kuruluşlarla
işbirliği yapmak; halka gelir getirici ve meslek edindirici kurslar açmak ve
faaliyetler yürütmek, bu konuda diğer kuruluşlarla işbirliği yapmak; ilin ekonomik
potansiyelinin değerlendirilmesi için çalışmalar yapmak, bu alanda gerekli
envanterleri hazırlamak,
-
- İlgili mevzuat hükümlerine göre küçük sanayi
siteleri ve organize sanayi bölgeleri kurmak, kurulmasına yardımcı olmak, bu konuda
belediyelerle işbirliği yapmak; ticaret, sanayi, tarım ve hayvancılığı geliştirmek
amacıyla panayır, sergi ve fuar kurulmasına yardımcı olmak, bu amaçla resmi ve özel
kuruluşlarla işbirliği yapmak,
-
- Özel kanun hükümleri saklı kalmak üzere, memba suları
ile içmeye, kullanmaya veya jeotermal olarak ısıtmaya mahsus sıcak ve soğuk maden
sularının değerlendirilmesi için doğrudan veya ortaklık suretiyle tesisler kurmak,
işletmek ve isteklilerine ihale etmek, bu alanda diğer mahalli idarelerle işbirliği
yapmak,
-
- İlgili mevzuat hükümlerine göre belediye ve
mücavir alan sınırları dışında ölçü ve tartı aletlerinin muayene ve denetimini
yapmak, yaptırmak,
-
- Hazinenin özel mülkiyetindeki, devletin hüküm ve
tasarrufu altındaki ve orman sınırları içindeki yerlerde bulunanlar da dahil olmak
üzere her türlü taş, kum, toprak ve benzeri ocakları ilgili mevzuat hükümlerine
göre ruhsatlandırmak, denetlemek, gerektiğinde bizzat işletmek ve bunlarla ilgili
resim ve harçları tahsil etmek,
-
- Kooperatifçiliğin gelişmesini teşvik etmek.
e) Çevre, orman ve ağaçlandırma hizmetlerine ilişkin
görevleri
-
-
- İlgili mevzuat hükümlerine göre belediye ve mücavir
alan sınırları dışında hava, su, toprak ve gürültü kirliliğini önleyici
tedbirler almak, kirliliğe yol açan kaynakları denetlemek ve gerekli müeyyideleri
uygulamak, su havzalarında koruma ve kullanma esaslarına uyulmasını sağlamak, çevre
sağlığı yönünden zararlı olabilecek her türlü atığın toplanması,
taşınması, değerlendirilmesi ve bertaraf edilmesi amacıyla diğer mahalli idareler ve
gerçek ve tüzel kişilerle işbirliği yaparak ortak tesisler kurmak, kurdurmak,
işletmek ve işlettirmek,
-
- Belediye ve mücavir alan sınırları dışında halka
açık piknik alanları, dinlence yerleri ve rekreasyon alanları oluşturmak ve
buraların düzenli ve temiz bir şekilde kullanılmasını sağlamak; halk sağlığı
yönünden tehlikeli görünen bataklık ve su birikintilerini kurutmak, sulak alan
niteliğindeki yaşam alanlarını korumak, bu konuda diğer mahalli idarelerle
işbirliği yapmak,
-
- Erozyonla mücadele etmek, doğanın hayvan ve bitki
varlığını zenginleştirici faaliyetler yürütmek; orman, koruluk ve fidanlıklar
kurmak, halka ve kamu kuruluşlarına ücretli veya ücretsiz fidan sağlamak;
ağaçlandırma çalışmaları yapmak, yabani ağaçları aşılayarak yararlı hale
getirmek,
-
- Nesli tükenmekte olan ve yok olma tehlikesi altında
bulunan, yerine özgü bitki ve hayvanların korunması ve çoğaltılması için
tedbirler almak, av yasaklarının uygulanmasına yardımcı olmak, ilgili mevzuatta
belirtilen esaslara göre gerektiğinde Orman Bakanlığının izni ile il sınırları
içindeki orman vasfında olmayan milli parkların yönetimini üstlenmek,
-
- Belediye ve mücavir alan sınırları dışında yangınla
mücadele etmek, gerektiğinde itfaiye teşkilatı kurmak ve bu konuda belediye ve
köylerle işbirliği ve yardımlaşmada bulunmak, mahalli mülki amirlerle işbirliği
yapmak suretiyle sivil savunma hizmetlerinin yürütülmesine yardımcı olmak.
f) İmar, bayındırlık ve köy hizmetlerine
ilişkin görevleri
-
-
- İmar mevzuatı hükümlerine göre belediye ve mücavir
alan sınırları dışında nazım ve tatbikat imar planları yapmak, yaptırmak ve
uygulamak,
-
- İlgili mevzuat hükümlerine göre köy yerleşim alanı
planlarının hazırlanması ve uygulanmasını sağlamak, bu konuda köylere yardımcı
olmak,
-
- 3194 sayılı İmar Kanununun 27 nci maddesi hükmü saklı
kalmak üzere, belediye ve mücavir alan sınırları dışında bina yapımına ve
büyük onarımına ruhsat vermek, denetlemek, imar mevzuatına aykırı ve tehlikeli
durumda olan yapıları zararsız hale getirmek veya yıktırmak,
-
- Belediye ve mücavir alan sınırları dışında imarlı
arsalar üretmek, toplu konut uygulamaları yapmak, arsa ve konutları ihtiyaç
sahiplerine satmak, kiralamak, bu amaçla imar ve inşaat şirketlerine ortak olmak,
kamulaştırma yapmak, belediyeler, bankalar ve diğer kamu kurum ve kuruluşları ile
işbirliğinde bulunmak ve gerektiğinde onlarla ortak projeler gerçekleştirmek (il
özel idareleri bu görevlerini yerine getirirken mevzuatla bu konuda belediyelere
tanınmış hak ve yetkilere sahiptir).
-
- Belediye ve mücavir alan sınırları dışında Devlet
karayolları ağı dışındaki il yolları ile beldelerin karayolu ağına
bağlantı yolları, köy yolları, arazi yolları, yayla yolları, orman yolları ve
tarihi ve turistik yerlere ulaşım yolları ile bu yollar üzerindeki köprü ve diğer
sanat yapılarını yapmak, bunların bakım ve onarımlarını sağlamak ve bu yollar
üzerine trafik işaret ve levhaları koymak,
-
- Köylerle işbirliği yapmak suretiyle belediye ve mücavir
alan sınırları dışındaki yerleşim birimlerine içme ve kullanma suyu temin etmek,
kanalizasyon yapmak, tesislerin yapım, bakım ve onarımlarını sağlamak,
-
- Belediye ve mücavir alan sınırları dışında iskele,
barınak, rıhtım, mendirek ve ulaşım kanalları yapmak, yaptırmak, işletilmesini ve
bakımlarını sağlamak, yakın sahiller arasında kayık, feribot ve benzeri
taşıtları işletmek ve işlettirmek,
-
- İlde afete uğrayanların geçici barındırılmaları ve
zorunlu ihtiyaçlarının karşılanması ile ilgili tedbirler almak, bu konuda ilgili
bakanlık ve kuruluşlarla işbirliği yapmak,
-
- İlgili mevzuat hükümlerine göre il
içerisindeki köylerin ve diğer yerleşim birimlerinin gerektiğinde
toplulaştırılmasını sağlamak,
-
- Talep edilmek ve ödenekleri aktarılmak şartıyla genel,
katma ve özel bütçeli kuruluşların inşaat ve onarım işlerini yapmak veya
yaptırmak,
-
- Köylerle ve köylerin üyesi olduğu mahalli idare
birlikleri ile işbirliği yaparak köylerin ortak ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik
her türlü bina ve tesisi yapmak, yaptırmak.
İl özel idareleri, görev ve hizmetlerini ihtiyaç
önceliklerine ve mali imkanlarına uygun olarak hazırlayacakları yıllık programlara
göre yürütür.
MADDE 6 – İl Özel İdaresi Kanununun değişik 87 nci
maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“Teşkilat, kadro ve personel
Madde 87- Vali, il özel idaresinin görev ve hizmetlerini
özel idare teşkilatı ve merkezi idarenin ildeki teşkilatları vasıtasıyla
yürütür.
Özel idare teşkilatının validen sonra en yetkili amiri
genel sekreter olup, hizmetleri vali adına onun direktifi ve sorumluluğu altında
yürütür. Genel sekreter olarak atanacakların iktisat, maliye, hukuk, kamu yönetimi,
işletme ve mühendislik dallarından birinden lisans düzeyinde mezun olmaları, veya bu
dallarda lisans üstü eğitim yapmış bulunmaları,mezuniyetlerini takiben bu dallarda
en az 9 yılı devlet memurluğu veya diğer kamu görevlerinde geçmiş olmak üzere 12
yıl çalışmış olmaları ve 657 sayılı Kanunun 48 nci maddesinin birinci
fıkrasının (A) bendinin 1, 4 ve 5 numaralı alt bendlerinde yazılı şartları
taşımaları zorunludur. Ayrıca, büyük şehir belediyesi teşkilatı bulunan illerde
3, diğer illerde en çok 2 genel sekreter yardımcısı görevlendirilebilir. Genel
sekreter yardımcısı olarak atanacakların da genel sekreterliğe atanabilme
şartlarını haiz olmaları gerekir.
İl genel sekreteri valinin teklif edeceği 3 aday
arasından il meclisince üye tam sayısının salt çoğunluğunun oyu ile seçilir.
Birinci turda salt çoğunluk sağlanamadığı takdirde ikinci tura en çok oyu alan 2
aday katılır. Oyların eşitliği halinde seçim eşit oy alanların da katılımıyla
tekrarlanır. Oylamalar gizli oyla yapılır. İl genel sekreter yardımcıları genel
sekreterin teklifi üzerine valinin onayı ile atanır. Genel sekreter her mahalli
idareler seçimlerini müteakip yeniden seçilir. Genel sekreter valinin gerekçeli
teklifi ve il meclisinin kararı ile görev süresi dolmadan da görevden alınabilir.
Atama yapılıncaya kadar vali tarafından görevlendirilen bir vali yardımcısı genel
sekreterlik görevini vekaleten yürütür.
İlçelerde, il özel idarelerinin ilçe teşkilatı
kurulur. İlçe teşkilatı kaymakama bağlı olup, kaymakam hizmetlerin
yürütülmesinden valiye karşı sorumludur. Ayrıca, ilçelerde hizmetleri kaymakam
adına onun direktifi ve sorumluluğu altında yürüten ilçe genel sekreteri görev
yapar. İlçe genel sekreteri olarak atanacakların iktisat, maliye, hukuk, kamu
yönetimi, işletme ve mühendislik dallarından birinden lisans düzeyinde mezun
olmaları veya bu dallarda lisans üstü eğitim yapmış bulunmaları, mezuniyetlerini
takiben bu dallarda en az 6 yılı devlet memurluğu veya diğer kamu görevlerinde
geçmiş olmak üzere 10 yıl çalışmış olmaları ve 657 sayılı Kanunun 48 nci
maddesinin birinci fıkrasının (A) bendinin 1, 4 ve 5 numaralı alt bendlerinde yazılı
şartları taşımaları zorunludur. Nüfusu 100 bine kadar olan ilçelerde 1, nüfusu 100
binden fazla olan ilçelerde ise 2 genel sekreter yardımcısı görevlendirilebilir.
Genel sekreter yardımcısı olarak atanacakların da genel sekreterliğe atanabilme
şartlarını haiz olmaları gerekir.
İlçe genel sekreteri ve yardımcıları kaymakamın
teklifi üzerine valinin onayı ile atanır ve tayinindeki usule göre görevden
alınabilir.
Hizmet birimleri il düzeyinde müdürlük, ilçe
düzeyinde şube müdürlüğü, bağlı işletmelerde müdürlük, şeflik veya memurluk
şeklinde kurulur ve bunların alt birimlerinin hangileri olacağı teşkilat
şemalarında belirtilir.
Birimler, İçişleri Bakanlığınca belirlenecek esaslar
çerçevesinde hizmet gerekleri ve tasarruf ilkelerine uygun olarak il meclisinin kararı
ile kurulur, birleştirilir ve kaldırılır. İl özel idarelerinin teşkilat
şemalarının bir örneği İçişleri Bakanlığına gönderilir.
İl meclisinin ilk olağan toplantısında üyelere
atamalar konusunda bilgi sunulur.
İl özel idaresi personeli valinin onayı ile atanır.
Atamaya ilişkin diğer hususlar İçişleri Bakanlığınca çıkarılacak bir
yönetmelikle belirlenir.
MADDE 7- İl Özel İdaresi Kanununun 100 üncü maddesi
aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“İlçe teşkilatının görevleri ve ilçe meclisi
Madde 100- İlçe teşkilatının görevleri şunlardır:
a) Özel idare ile ilgili görev ve hizmetleri ilçe
düzeyinde yürütmek ve ilçede yapılacak özel idare yatırımlarını teklif etmek,
b) Özel idare gelirlerini tahsil etmek, ilçe tarafından
gerçekleştirilecek harcamaları yapmak,
c) Yatırım plan ve programlarına esas olacak ilçe
envanterini hazırlamak,
d) İl özel idaresince verilen diğer görevleri yapmak.
İlçelerde; ilçe ile ilgili yatırım ve hizmetler
hakkında il özel idareleri ve diğer kamu kurum ve kuruluşlarına görüş ve
önerilerde bulunmak üzere, kaymakamın (merkez ilçede vali veya görevlendireceği vali
yardımcısının) başkanlığında, o ilçenin il meclisi üyeleri, belediye
başkanları, köy ve mahalle muhtarları, kamu kurumu niteliğinde meslek kuruluşları
ile sivil toplum kuruluşlarının temsilcilerinden oluşan ilçe meclisi kurulur. Vali ve
kaymakamlar, ilçe meclislerini oluşturmak ve çalışmalarını sağlamakla yükümlüdür.
İlçe meclisinin kuruluş ve çalışma esasları İçişleri Bakanlığınca
çıkarılacak bir yönetmelikle belirlenir.”
MADDE 8- İl Özel İdaresi Kanununun değişik 103 üncü
maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“İl meclisi ve ihtisas komisyonları
Madde 103- İl özel idaresinin genel karar organı il
meclisidir. İl meclisi, ilgili mevzuatta gösterilen esas ve usullere göre halk
tarafından beş yıl süre için seçilmiş üyelerden oluşur.
İl meclisince; il özel idarelerinin “eğitim”,
“sağlık ve sosyal yardım”, “gençlik, spor, kültür ve turizm”, “tarım, sanayi
ve ticaret”, “çevre, orman ağaçlandırma” ve “imar, bayındırlık ve köy
hizmetleri” alanlarındaki görevleri ile “plan ve bütçe” ile
“hukuk” ve “halkla ilişkiler, uzlaşma ve dilekçe” konularında ön inceleme
yapmakla görevli ihtisas komisyonları kurulması zorunludur. İl meclisi, il özel
idareleri ile ilgili diğer konularda da ihtisas komisyonları oluşturabilir. Bu
konulardaki işlerin, mecliste görüşülmeden önce ilgili ihtisas komisyonlarında
görüşülmesi zorunludur.İhtisas komisyonları kendilerine havale edilen işleri,
havale gününden itibaren en geç 30 gün içinde müzakere eder ve karara bağlar. Bu
sürenin bitiminde karara bağlanamayan işler başkanlıkça doğrudan meclis gündemine
alınır. İhtisas komisyonları, her siyasi parti grubunun ve bağımsızların il
meclisindeki üye sayısının meclis üye tam sayısına oranlanması suretiyle teşkil
edilir.
Kaymakamlar, belediye başkanları, üniversite
temsilcileri, kamu kurumu niteliğinde meslek kuruluşlarının başkanları ve her
ilçeden köy muhtarlarının kendi aralarından seçeceği bir muhtar il meclisinin fahri
üyesidir. Fahri üyeler, kendi faaliyet konuları ile ilgili meclis ve meclis ihtisas
komisyonu toplantılarına katılıp görüşlerini belirtebilirler, ancak oy
kullanamazlar.
İl meclis üyelerine, aylık olarak 4000 gösterge
rakamının devlet memurları için tespit edilen aylık katsayısı ile çarpımı sonucu
bulunacak miktarda aylık ödenek verilir. Ayrıca, il meclisinin ve ihtisas
komisyonlarının başkan ve üyelerine, meclis ve komisyon toplantılarına fiilen
katıldıkları hergün için 400 gösterge rakamının devlet memurları için tespit
edilen aylık katsayısı ile çarpımı sonucu bulunacak miktarı geçmemek üzere
İçişleri Bakanlığınca tespit edilecek miktarda oturum ücreti ödenir. Ancak oturum
ücretlerinin otuz günlük toplamı, aylık ödeneğin üç katını geçemez. İl
encümeninin başkan ve üyeleri ile kaymakamlara ise 10.000. gösterge rakamının devlet
memurları için tespit edilen aylık katsayısı ile çarpımı sonucunda bulunacak
miktarı geçmemek üzere İçişleri Bakanlığınca tespit edilecek miktarda ödenek
verilir. İl meclisi toplantılarının devamı süresince, il encümeninin başkan ve
üyelerine, yalnız il meclisi üyeleri için tespit edilen ödenek verilir. Fahri
üyelere herhangi bir ödeme yapılmaz.
İl meclisi ve meclis ihtisas komisyonlarının çalışma
esasları İçişleri Bakanlığınca çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir.
İl meclisi üyeleri, herhangi bir sosyal güvenlik
kurumuna tabi olmamak şartıyla devlet memurları gibi tedavi ve cenaze giderleri
yardımından faydalanır.”
MADDE 9- İl Özel İdaresi Kanununun değişik 141 inci
maddesinin birinci fıkrasının birinci cümlesi aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
“İl encümenine vali başkanlık eder. Valinin
bulunmadığı zamanlarda encümen üyeliği seçiminde il meclisinde en çok oy almış
encümen üyesi başkanvekili sıfatıyla encümene başkanlık eder. Encümen
başkanvekilinin belirlenmesinde oylarda eşitlik olması halinde, eşit oy alanlar
arasında kura çekilir.”
MADDE 10- İl Özel İdaresi Kanununa aşağıdaki ek
maddeler eklenmiştir.
“İl özel idareleri bütçelerinden belediyelere yardım
Ek Madde 5- İl özel idareleri bütçe gelirlerinin azami
% 10’u aynı il sınırları içindeki nüfusu 10.000'i aşmayan ve mali gücü
yetersiz belediyelerin yatırım projelerini desteklemek amacıyla ayrılır. Bu madde
gereğince yapılacak yardımlara dair esaslar il meclislerince çıkarılacak
yönetmelikle belirlenir.”
“İlçe köy birlikleri ve köylere yardım
Ek Madde 6- En az dört köyü olan ilçelerde; köylere
ait hizmetlerin yürütülmesine yardımcı olmak, gerektiğinde bu hizmetleri bizzat
yapmak ve kırsal kalkınmayı katılımcı bir anlayışla sağlamak üzere, tüm
köylerin iştiraki ile "İlçe Köy Birlikleri" kurulur. Birlikler Bakanlar
Kurulunun izni ile kurulurlar ve kuruldukları ilçenin adını alırlar.
Birliklerin kuruluşu, statüsü, organları ve
çalışma esasları, bu Kanunda düzenlenmeyen hususlarda 1580 sayılı Belediye
Kanununun 133 ilâ 148 inci maddeleri hükümlerine tabidir. Birliklerin tüzüğü
İçişleri Bakanlığınca hazırlanacak tip tüzüğe uygun olarak düzenlenir.
Birlik başkanı, merkez ilçelerde vali veya yerine
görevlendireceği bir vali yardımcısı, diğer ilçelerde kaymakamlardır. Birlik
başkanı, birlik meclisine ve birlik encümenine başkanlık eder, birlik işlerinin
yürütülmesini sağlar.
Birlik meclisi, birliğe üye köy muhtarlarından
oluşur. İlçede köylere yönelik hizmet ve faaliyette bulunan kamu kurum ve
kuruluşları ile kamu kurumu niteliğinde meslek kuruluşlarının ve ilçe derneklerinin
temsilcileri ile o ilçeden seçilen il meclisi üyeleri, meclisin fahri üyesidir.
Meclis, birliğe görev olarak verilen konularda ön incelemeye ihtiyaç duyulan hallerde
ihtisas komisyonları kurabilir. Fahri üyeler, birlik meclisi ve ihtisas komisyonu
toplantılarına katılıp kendi faaliyet konularında görüş ve önerilerini
belirtebilirler, ancak oy kullanamazlar.
Birlik encümeni, birlik başkanı ile birlik meclisinin
dönem başı toplantısında kendi üyeleri arasından bir yıl süre için seçilecek 4
asıl, 4 yedek üyeden teşekkül eder. Asıl üyeliklerde boşalma olduğu takdirde, en
çok oy alandan başlamak üzere yedek üyeler asıl üyeliğe getirilir.
Birlikler, hizmetlerin yürütülmesinde köyler ve
köylere yönelik hizmet gören kamu kurum, kuruluş ve idareleri ile işbirliği
koordinasyon ve yardımlaşma içinde çalışırlar. Vali ve kaymakamlar, bu
kuruluşların personelini birlik hizmetlerinde görevlendirebilirler.
İl özel idareleri ile genel, katma ve özel bütçeli
kuruluşlar, köye yönelik hizmetlerine ilişkin yapım, bakım ve onarım işlerini
yetkili organlarının ve birlik meclisinin kararı ile ve aralarında yapacakları
anlaşmaya göre birlikler aracılığıyla gerçekleştirebilirler. Bu takdirde, gerekli
ödenek birliklere aktarılır ve söz konusu iş, birliğin tabi olduğu esas ve usullere
göre sonuçlandırılır.
Birlikler, hizmetlerin yürütülmesi için ihtiyaç
duydukları personeli 1475 sayılı İş Kanunu hükümlerine göre istihdam edebilirler.
Ancak, birliğin personel giderleri bütçe giderlerinin 1/10'unu geçemez.
İl özel idaresi bütçe gelirlerinin en az %10’u
köy nüfusları toplamına göre o ildeki ilçe köy birliklerine aktarılır. Köy
sayısı dörtten az olan ilçelerde paylar ilgili köylere doğrudan aktarılır. Ayrıca
İller Bankası Kanununun 19 uncu maddesi gereğince İller Bankası safi gelirlerinden
ayrılan %55’lik köy kalkınma payları, köy nüfusları toplamına göre ilçe köy
birliklerine Bankaca dağıtılır..
Bu madde gereğince kurulacak Birlikler, 2886 sayılı
Devlet İhale Kanunu, 1050 sayıllı Muhasebe-i Umumiye Kanunu ve 237 sayılı Taşıt
Kanunu hükümlerine tabi değildir. Birliklerin ihale, bütçe ve muhasebe iş ve
işlemleri Maliye Bakanlığının görüşü alınarak İçişleri Bakanlığınca
çıkarılacak bir yönetmelikle düzenlenir.
Birliklerin iş ve işlemleri İçişleri
Bakanlığınca düzenli olarak denetlenir.
"İl özel idaresi zabıtası ve özel güvenlik
görevlisi istihdamı
Ek Madde 7- İl özel idareleri, emir ve yasaklarının
uygulanmasını sağlamak ve hizmetlerin yürütülmesine yardımcı olmak amacıyla
zabıta teşkilatı kurabilir. İl özel idaresi zabıtası, bu görevlerinin
yürütülmesinde belediye zabıtasının hak ve yetkilerine sahiptir.
Zabıta personelinin kılık, kıyafet ve çalışma
esasları İçişleri Bakanlığınca çıkarılacak yönetmelikle belirlenir.”
İl özel idareleri, gerektiğinde il sınırları
içindeki tarihi eserleri, ören yerlerini, sit alanlarını, açık ve kapalı müzeleri,
kültür ve tabiat varlıklarını, yönetimini üstlendikleri milli parkları, taş ve
kum ocaklarını ve benzeri yerleri korumak amacıyla "2495 sayılı Bazı Kurum ve
Kuruluşların Korunması ve Güvenliklerinin Sağlanması Hakkında Kanun"
hükümlerine göre özel güvenlik teşkilatı kurabilir ve özel güvenlik görevlisi
istihdam edebilir.”
“Değiştirilen ibareler
Ek Madde 8- Kanunlar ve diğer mevzuatta yer alan “il
genel meclisi” ibaresi “il meclisi”, “il daimi encümeni” ibaresi “il
encümeni” olarak değiştirilmiştir.”
MADDE 11- İl Özel İdaresi Kanununa aşağıdaki geçici
maddeler eklenmiştir.
“Geçici Madde 1- İçişleri Bakanlığı, Devlet
Personel Başkanlığının görüşünü almak suretiyle il özel idarelerinin mevcut
kadrolarında bu Kanunda öngörülen teşkilatlanmanın gerektirdiği kadro ve unvan
değişikliklerini yapmaya veya gerektiğinde bu kadroları iptal etmeye yetkilidir. Kadro
ve görev unvanları değişenler veya kaldırılanlar yeni bir kadroya atanıncaya kadar
eski durumlarına uygun işlerde görevlendirilebilirler. Bunların eski kadrolarına ait
aylık, ek gösterge, her türlü zam ve tazminatları ile diğer özlük hakları
(Merkezi İdare ile Mahalli İdareler Arasında Görev Bölüşümü ve Hizmet
İlişkilerinin Esaslarının Düzenlenmesi ve Çeşitli Kanunlarda Mahalli İdarelerle
İlgili Değişiklikler Yapılması Hakkında Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten
itibaren 6 ayı geçmemek üzere) şahıslarına bağlı olarak devam eder. Ancak
bunların atandıkları yeni kadrolarda kaldıkları sürece alacakları her türlü
ödenek dahil maaşın net tutarı, eski kadrolarında en son ayda almış oldukları her
türlü ödemeler dahil maaşının net tutarından az olduğu takdirde, bu durum
giderilinceye kadar aradaki fark hiç bir vergi ve kesintiye tabi tutulmaksızın tazminat
olarak ödenir.”
“Geçici Madde 2- Bu Kanunla kurulması öngörülen
ilçe köy birliklerinin kurulma işlemleri bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten
itibaren 6 ay içinde tamamlanır.” |