|
| DÖRDÜNCÜ BÖLÜM: Büyük Şehir Belediyelerinin Yönetimi Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulü Hakkında Kanun ile Belediye Kanununa İlişkin Değişiklik Hükümleri MADDE 12- 27.6.1984 tarihli ve 3030 sayılı Büyük Şehir Belediyelerinin Yönetimi Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulü Hakkında Kanunun 6 ncı maddesinin A fıkrasının değişik (e) bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir. “e- Çevre sağlığı ve korunmasını sağlamak, Sağlık Bakanlığınca belirlenecek esas, standart ve sınırlamalara uygun olarak, 1 inci sınıf gayri sıhhi müesseselerin açılış ve çalışmalarına ruhsat vermek,” MADDE 13- 3030 sayılı Kanuna aşağıdaki ek maddeler eklenmiştir. “Değiştirilen ibare Ek Madde 1- Kanunlarda ve diğer mevzuatta yer alan “büyük şehir alt kademe belediyesi” ibaresi “büyük şehir belde belediyesi” olarak değiştirilmiştir.”
Ek Madde 2.- Son nüfus sayımı veya tespitine göre il merkez belediye nüfusu ile merkez belediye sınırlarından en çok 10 km uzaklıktaki yerleşim birimleri nüfusları toplamı 300.000 den fazla olan ve bu sınırlar içinde beş veya daha fazla sayıda belediye kurulmuş olan il merkez belediyeleri, fiziki yerleşim alanı ve ekonomik gelişmişlik düzeyi de dikkate alınarak, Bakanlar Kurulu Kararı ile bu belediyeleri de kapsamak üzere büyük şehir belediyesine dönüştürülebilir. Büyük şehir belediyesinin sınırları, büyük şehir kapsamına alınan belediye ve köyleri de kapsayacak şekilde değişir. Büyük şehir sınırları içine alınan ilçe belediyeleri büyük şehir ilçe belediyesi, belde belediyeleri büyük şehir belde belediyesi statüsü kazanır ve köyler, tüzel kişilikleri kalkarak mahalle haline dönüşür. Bakanlar Kurulu, büyük şehir sınırları içinde belde belediyeleri kurmaya ve bunların sınırlarını ve idari bağlılık durumlarını belirlemeye yetkilidir. Bu madde hükmü gereğince kurulacak büyük şehir belediyeleri hakkında 3030 sayılı Kanunun 18 inci maddesinin (b) fıkrası hükmü dışındaki hükümleri, ilk mahalli idareler seçimi tarihinden itibaren uygulanır.” “Büyük şehir sınırları içine alınma Ek Madde 3- 1580 sayılı Belediye Kanununun 7 nci maddesi hükümleri saklı kalmak kaydıyla büyük şehir belediyesi ile sınırdaş olan belediye ve köyler ile büyük şehir belediyesi mücavir alan sınırları içinde bulunan köyler, hizmetlerin zorunlu kılması halinde Bakanlar Kurulu Kararı ile büyük şehir belediye sınırları içine alınabilir. Bakanlar Kurulunca alınan karar ilk mahalli idareler genel seçimi tarihinden itibaren hüküm ifade eder ve seçimler buraların yeni statülerine göre yapılır. Büyük şehir belediye sınırları içine alınan ilçe belediyeleri büyük şehir ilçe belediyesi, belde belediyeleri büyük şehir belde belediyesi olur, köylerin tüzel kişiliği kalkar ve mahalle haline dönüşür. Büyük şehir belediye sınırları içine alınma sonucu belde belediyesi statüsüne kavuşan belediyelerin hangi ilçelere, tüzel kişiliği kalkan köylerin mahalle olarak hangi belediyelere bağlanacağı Bakanlar Kurulu Kararı ile belirlenir. Büyük şehir belediye ve mücavir alan sınırları içinde büyük şehir ilçe veya belde belediyesi dışında müstakil belediye kurulamaz ve kurulmuş bulunan büyük şehir ilçe ve belde belediyeleri ve bunların bir kısmı büyük şehir belediyesinden ayrılarak müstakil belediye haline getirilemez. Bu madde hükümleri gereğince tüzel kişiliği kalkan köylerin mal varlıkları, personeli, hak, alacak ve borçları, mahalle olarak bağlandıkları belediyelere intikal eder. Büyük şehir ilçe veya belde belediyesi statüsüne kavuşan belediyeler ile büyük şehir belediyesi arasında personel, araç-gereç, tesis, mal ve benzeri konulardaki devirler bu Kanunun geçici maddelerindeki hükümlere göre yapılır.” “İmar uygulamalarında yetki Ek Madde 4- Büyük şehir belediyeleri, mülkiyeti ya da kullanım hakkı kendilerine ait olan alanlarda bizzat veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile müştereken yürüttükleri projelerde ruhsat işlemleri de dahil olmak üzere imar uygulamalarını yapmak yetkisine sahiptir.” “İmar planlarının onaylanması Ek Madde 5- Büyük şehir belediyelerince nazım imar planı yürürlüğe konulduktan sonra 6 ay içinde büyük şehir ilçe veya belde belediyelerince uygulama imar planlarının yapılması ve büyük şehir belediye başkanının onayına sunulması şarttır. Planlar, bu süre içerisinde onaya sunulmadığı takdirde, doğrudan büyük şehir belediyesince yaptırılıp büyük şehir belediye meclisinde görüşüldükten sonra, büyük şehir belediye başkanının onayıyla yürürlüğe konulabilir. Büyük şehir ilçe veya belde belediyelerince, onaylanmak üzere büyük şehir belediye başkanına sunulan uygulama imar planları, büyük şehir belediye başkanınca 3 ay içinde reddedilmediği takdirde kabul edilmiş sayılır. Nazım imar planına aykırılığı sebebiyle büyük şehir belediye başkanınca reddedilen uygulama imar planları, aykırılık sebepleri de gösterilerek ilçe veya belde belediyelerine geri gönderilir. İlgili belediye bu aykırılıkları bir ay içerisinde gidererek planları büyük şehir belediyesine sunar. İstenilen tadilatların bu süre içinde yerine getirilmemesi halinde uygulama imar planları üzerinde büyük şehir belediye meclisleri gerekli tadilatları yapar ve sözkonusu planlar büyük şehir belediye başkanı tarafından onaylanarak yürürlüğe konulur.” “İmar uygulamalarının denetimi Ek Madde 6.- Büyük şehir belediyeleri, ilçe veya belde belediyelerinin imar uygulamalarının mevzuata veya imar planlarına uygunluğunu denetlemeye ve bu amaçla gerekli tedbirleri almaya yetkilidir. Bu denetim, büyük şehir belediye başkanı veya görevlendireceği büyük şehir belediye görevlileri veya belediye denetim elemanlarınca yerine getirilir. Denetim sonucunda tespit edilen eksiklikler veya gerekli görülen değişiklikler 30 günü geçmemek üzere verilecek süre içerisinde ilçe veya belde belediyelerince yerine getirilmediği takdirde büyük şehir belediyesi tarafından bizzat yerine getirilir. Bu maddenin uygulanmasına ilişkin esas ve usuller İçişleri Bakanlığınca çıkarılacak yönetmelikle belirlenir.
Büyük şehirlerde ulaşım ve koordinasyon Ek Madde 7.- Büyük şehir belediyeleri, kendi yetki ve görev alanlarında karayolu, suyolu, denizyolu, raylı sistemler ve taksiler dahil, ulaşım ve toplu taşıma hizmetlerini bir bütün olarak planlamaya, uygulamaya, bu konuda yönlendirici kararlar almaya, karayolları üzerindeki park yerlerini ve park yerleri için ücret tarifeleri belirlemeye ve bunları işletmeye veya kiraya vermeye yetkilidir. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ile il ve ilçe trafik komisyonlarına verilen yetki ve görevler bu şehirlerde, Büyük Şehir Ulaşım Koordinasyon Merkezi (UKOME) tarafından yerine getirilir. Bu Merkeze İçişleri Bakanlığınca yönetmelik ile belirlenecek kamu kurumu niteliğindeki ilgili meslek kuruluşları ile odaların (oda üst kuruluşu bulunan yerlerde üst kuruluşun) temsilcileri de katılırlar. MADDE 14- 3/4/1930 tarihli ve 1580 sayılı Belediye Kanununun değişik 7 nci maddesinde yer alan 500 ve 2500 metre mesafeler sırasıyla 1500 ve 3000 metre, 2000 nüfus, 5000 nüfus olarak değiştirilmiş ve maddeye aşağıdaki (E) fıkrası eklenmiştir. "E) Hizmetlerin zorunlu kıldığı hallerde, belediye ile sınırdaş olan veya belediye mücavir alan sınırları içinde bulunan köyler, Bakanlar Kurulu Kararı ile belediye sınırları içine alınabilir. Bu suretle belediye sınırları içine alınan köylerin tüzel kişiliği kalkar, bağlandığı belediyenin mahallesi haline gelir ve her türlü mal, hak, borç ve personeli bu belediyeye intikal eder. Belediye sınırları içine alınan köylerin muhtarları mahalle muhtarları, ihtiyar meclisleri, mahalle ihtiyar meclisleri olarak ilk mahalli idareler genel seçimlerine kadar kalan süreleri tamamlarlar.” MADDE 15- 1580 sayılı Kanunun 15 inci maddesine aşağıdaki bentler eklenmiştir. "82- Sağlık Bakanlığınca belirlenecek esas, standart ve sınırlamalara uygun olarak, belediye ve mücavir alan sınırları içinde halkın yiyeceği ve içeceği gıda maddelerinin üretildiği, satıldığı ve muhafaza edildiği yerler de dahil sıhhi işyerleri ve 2 nci ve 3 üncü sınıf gayri sıhhi müesseselerin açılış ve faaliyetlerine izin vermek, denetlemek,” “83- İlgili mevzuat hükümleri ile Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü ve ilgili diğer merkezi idare kuruluşlarınca belirlenecek esas ve standartlara uygun olarak belediye ve mücavir alan sınırları içinde yeraltı ve yerüstü sularının korunmasını sağlamak ve sürdürülebilirlik ilkesi çerçevesinde kullanılmasına izin vermek, denetlemek ve belediye meclisince belirlenecek tarife üzerinden kullanma ücreti tahsil etmek (Bu yetki büyük şehirlerde büyük şehir belediyelerine, belediye ve mücavir alan sınırları dışında il özel idarelerine aittir.)” “84- Afet hallerinde mahalli mülki amir ile işbirliği yapmak suretiyle kurtarma ve ilk yardım hizmetlerinde bulunmak, afetzedelere yardımcı olmak ve gerektiğinde afete uğrayan diğer belde ve köylere yardım etmek (bu görev büyük şehirlerde büyük şehir belediyeleri tarafından da yerine getirilir).” “85- Sağlık Bakanlığınca belirlenecek esas ve standartlara uygun olarak her türlü teşhis ve tedavi merkezi, acil yardım servisi, çocuk yuvası, kreş, gündüz bakımevi, yetiştirme yurdu, huzurevi, aşevi, kadın ve çocuk sığınma evleri ve benzeri yerler açmak, işletmek veya işlettirmek, bu amaçla çalışmalar yapan gönüllü kuruluşları desteklemek.” “86- Milli Eğitim Bakanlığınca belirlenecek esaslara göre ve bu Bakanlığın bilgisine ve denetimine tabi olarak meslek kursları, yetiştirici ve tamamlayıcı kurslar açmak.” “87- Amatör sporu ve sporcuları teşvik etmek, sporun kitlelere yayılmasını sağlamak, her türlü gençlik ve spor faaliyetlerini düzenlemek, gençlik ve spor tesisleri yapmak, işletmek veya işlettirmek, başarılı sporcuları, antrenörleri ve kulüpleri ödüllendirmek, amatör spor kulüplerine ayni yardımda bulunmak, amatör ve profesyonel spor kulüplerine belediyeye ait büfe, otopark, çay bahçesi ve tuvaletleri 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu hükümlerine tabi olmaksızın kiraya vermek ve spor tesislerini ücretli veya ücretsiz olarak süresi ilk mahalli idareler genel seçimlerini izleyen altıncı ayın sonunu geçmemek üzere tahsis etmek.”
MADDE 16- 1580 sayılı Kanunun 20 nci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir. “Belediye meclisi Madde 20- Belediyelerin genel karar organı olan belediye meclisi, ilgili mevzuatta gösterilen esas ve usullere göre halk tarafından 5 yıl süre için seçilmiş üyelerden oluşur. Belediye meclisleri, belediyelerin “imar”, “çevre” ve “sağlık” alanlarındaki görevleri ile “plan ve bütçe” ve “hukuk” konularında ön inceleme yapmakla görevli ihtisas komisyonları oluşturur. Belediye meclisi, belediyelerle ilgili diğer konularda da ihtisas komisyonları oluşturabilir. Bu konulardaki işlerin, mecliste görüşülmeden önce ilgili ihtisas komisyonlarında görüşülmesi zorunludur. İhtisas komisyonları, kendilerine havale edilen işleri, havale gününden itibaren en geç 30 gün içinde müzakere eder ve karara bağlar. Bu sürenin bitiminde karara bağlanamayan işler başkanlıkça doğrudan meclis gündemine alınır. İhtisas komisyonları, her siyasi parti grubunun ve bağımsız üyelerin belediye meclisindeki üye sayısının meclis üye tam sayısına oranlanması suretiyle teşkil edilir. Belediye sınırları içerisinde bulunan mahalle muhtarlarının kendi aralarından meclis üye sayısının 1/5'i kadar olmak üzere her yıl seçecekleri temsilciler ile büyük şehir belediyelerinin bulunduğu yerlerde her ilçe ve belde belediyesinden muhtarların kendi aralarından seçeceği birer temsilci, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları ile odaların (oda üst kuruluşu bulunan yerlerde üst kuruluşun) ve konfederasyon şeklinde örgütlenmiş sendikaların başkanları ile üniversitelerin temsilcileri belediye meclisinin fahri üyesidir. Fahri üyeler, kendi görev alanları ve faaliyet konuları ile ilgili meclis ve meclis ihtisas komisyonu toplantılarına katılıp görüşlerini belirtebilir, ancak oy kullanamazlar. Belediye meclisi üyelerine, meclis ve ihtisas komisyonu toplantılarına fiilen katıldıkları her gün için İçişleri Bakanlığınca belediyelerin nüfus ve statülerine göre tespit edilecek miktarda ödenek verilir. Belediye encümeni üyelerine ise belediyelerin nüfus ve statülerine göre İçişleri Bakanlığınca belirlenecek miktarları geçmemek üzere belediye meclisince kararlaştırılacak miktarda aylık ödenek verilir. Meclis çalışmaları süresince encümen üyelerine, meclis toplantılarına fiilen katıldıkları her gün için sadece meclis üyelerine ödenen miktarda ödenek verilir, ayrıca encümen toplantıları için ödenek verilmez. Fahri üyelere herhangi bir ödeme yapılmaz. Belediye meclisi üyeleri, herhangi bir sosyal güvenlik kurumuna tabi olmamak şartıyla, devlet memurları gibi tedavi ve cenaze giderleri yardımından faydalanır." MADDE 17- 1580 sayılı Kanunun 64 üncü maddesine aşağıdaki fıkra eklenmiştir. “Meclis üyeleri belediyeye ait işler hakkında başkana meclisin toplantı halinde olmadığı zamanlarda da yazılı soru sorabilirler. Başkan veya birinci fıkraya göre memur edeceği görevli, bu sorulara en geç 15 gün içinde yazılı olarak cevap vermekle yükümlüdür. Meclis üyeleri belediyeye ait işler hakkında genel görüşme açılmasını isteyebilirler. Genel görüşme, meclis üyelerinin 1/3'ünün isteği ile belediye başkanlığına verilecek bir önerge ile istenebilir. Belediye Başkanı önerge üzerine meclisi bir hafta içerisinde olağanüstü toplantıya çağırır. Genel görüşme açılması kararı meclis karar yeter sayısı ile verilir. Genel görüşmelerde sadece genel görüşme açılması ile ilgili önergedeki konular görüşülür. Genel görüşmelerde uygulanacak esas ve usuller belediye meclisince çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir." MADDE 18- 1580 sayılı Kanunun 70 nci maddesinin birinci fıkrasının 1 numaralı bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
MADDE 19- 1580 sayılı Kanunun 71 inci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir. “Kararların mülki amire sunulması Madde 71- Belediye meclisince alınan kararların tam metni, 2 gün içinde mahallin en büyük mülki amirine sunulur. Mülki amir, yedi gün içinde hukuka veya kamu yararına aykırı gördüğü kararların belediye meclisinde tekrar görüşülmesini isteyebilir. Bu süre içerisinde tekrar görüşülmesi istenilmeyen veya istenip de belediye meclisince ısrar edilen kararlar kesinleşir. Mülki amir, bu şekilde kesinleşen kararların iptalini ve/veya yürütmenin durdurulmasını 10 gün içinde idari yargı mercilerinden talep edebilir. Cadde, sokak, meydan, park ve benzeri yer ve tesislerin isimlerinin değiştirilmesine dair belediye meclisi kararlarının üye tam sayısının en az 3/4 ünün oyu ile alınması şarttır.”
MADDE 20- 1580 sayılı Kanunun 72 nci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir. “Borçlanma Madde 72.- Belediyeler, il özel idareleri ve bunlara bağlı veya bunlar tarafından kurulan birlik ve müesseseler, İçişleri Bakanlığı, Maliye Bakanlığı. Devlet Planlama Teşkilatı Müsteşarlığı ve Hazine Müsteşarlığınca ortaklaşa hazırlanıp Bakanlar Kurulunca çıkarılacak yönetmelikle belirlenecek esaslar dahilinde genel karar organlarının kararı ile iç ve dış borçlanmada bulunabilirler. Dış borçlanmalar ile bir yıldan uzun vadeli iç borçlanmalar yalnız yatırım projelerinin finansmanı amacıyla yapılabilir. MADDE 21- 1580 sayılı Kanunun değişik 93 üncü maddesinin ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir. “Belediye başkanlığının boşaldığı veya başkanın görevden uzaklaştırıldığı ya da tutuklandığı hallerde belediye meclisinin on gün içinde toplanması vali tarafından sağlanır. Birinci başkanvekilinin, onun bulunmaması halinde ikinci başkanvekilinin başkanlığında toplanacak meclis, üyeleri arasından gizli oyla ve salt çoğunlukla, belediye başkanlığının boşalması halinde bir başkan, başkanın görevden uzaklaştırılması ya da tutuklanması halinde ise bir başkanvekili seçer. İlk iki oylamada salt çoğunluk sağlanamazsa, üçüncü oylamada en çok oy alan başkan ya da başkanvekili seçilir. Üçüncü oylamada oylarda eşitlik çıkması halinde eşit oy alanlar arasında kura çekilir. Yeni seçilen başkanın görev süresi, yerine seçildiği başkanın görev süresi ile sınırlıdır; başkanvekili, yeni başkan seçilinceye veya görevden uzaklaştırılmış ya da tutuklanmış olan başkan görevine dönünceye kadar görev yapar. Başkan veya başkanvekili seçilinceye kadar belediye başkanlığı görevi, vali tarafından görevlendirilecek geçici başkanvekili tarafından yürütülür.” MADDE 22- 1580 sayılı Kanunun 133 üncü maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir. “Madde 133- Belediyeler, il özel idareleri ve köyler, görev alanlarına giren hizmetlerden bir veya bir kaçının müştereken görülmesi amacıyla aralarında Bakanlar Kurulu izni ile birlik kurabilirler. Bakanlar Kurulu, hizmetlerin ve yatırım projelerinin zorunlu alan büyüklüğü gerektirdiği durumlarda mahalli idarelerin birliklere üyeliğini resen kararlaştırabilir. Üye mahalli idarelerce birlik iştirak paylarının ödenmemesi halinde, bu paylar birlik merkezinin bulunduğu il valisinin talebi üzerine İller Bankası ve il özel idarelerince bu idarelerin genel bütçe paylarından kesilir ve birlik hesabına yatırılır.” MADDE 23- 1580 sayılı Kanunun 5656 sayılı Kanunla eklenen Ek 2 nci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir. “Ek Madde 2.- Belediyeler, düzenli kentleşmeyi sağlamak ve belde sakinlerinin konut, sanayi ve ticaret alanı ihtiyacını karşılamak amacıyla imarlı arsalar üretmek, konut, toplu konut ve belediye meskenleri, sanayi ve ticaret işyerleri yapmak, satmak, kiralamak, bu amaçla arazi satın almak, kamulaştırma yapmak, bu arsaları bireylere ve kooperatiflere satmak, bu konuda Toplu Konut İdaresi Başkanlığı, Arsa Ofisi Genel Müdürlüğü, diğer kamu kurum ve kuruluşları ve bankalarla işbirliğinde bulunmak ve gerektiğinde onlarla ortak projeler gerçekleştirmek yetkisine sahiptir. Belediyeler, bu madde hükümlerine göre yapacakları işlerde 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu hükümlerine tabi değildir. Üretilen arsaların satışı, açıklık ve rekabet ilkesine uygun olarak yapılır. Ancak o belediye ve mücavir alan sınırları içinde kendisinin, eşinin ve 18 yaşından küçük çocuklarının konutu olmayan dar gelirli kişilere ve üyelerinin tamamı bu durumda olan kooperatiflere 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu gereğince oluşturulan “Takdir Komisyonu” tarafından belirlenecek tutardan aşağı olmamak üzere bedeli karşılığında arsa tahsisi yapılabilir. Durumları 775 sayılı Gecekondu Kanunu hükümlerine uyan kimselere de bu madde dahilinde arsa ve konut sağlanabilir. Bu maddenin uygulama esasları, Bakanlar Kurulunca çıkarılacak bir yönetmelikle düzenlenir. Bu madde ile belediyelere verilen görev ve yetkiler büyük şehir belediyeleri ile belediye ve mücavir alan sınırları dışında il özel idareleri tarafından da kullanılabilir.” MADDE 24- 1580 sayılı Kanuna aşağıdaki ek maddeler eklenmiştir. "Mahallelere yardım Ek Madde 9- Belediyeler, mahalle muhtar ve ihtiyar heyetlerinin görevlerini yapmalarına, muhtarlık bina ve bürolarının tesisine yardımcı olur, belediye hizmetlerinin görülmesinde onlardan yararlanır. Bu amaçla belediye bütçelerine ödenek konulur. Bu madde gereğince yapılacak yardımın esas ve usulleri belediye meclisince çıkarılacak bir yönetmelikle düzenlenir." "Yurt dışı ilişkileri Ek Madde 10- Belediyeler ve il özel idareleri, kardeş şehir veya kardeş il ilişkisi içinde bulundukları veya sınırdaş oldukları yabancı ülke belediyeleri ve şehir yönetimleri ile ortak sorunların çözümüne yardımcı olmak, karşılıklı işbirliğini geliştirmek, ülke ve belde tanıtımına katkı sağlamak amacıyla alt yapı, çevre, turizm, kültür ve spor konuları ile afet hallerinde ortak faaliyetler organize edebilir, işbirliği ve yardımlaşma yapabilir, ortak hizmet projeleri gerçekleştirebilir. Kardeş şehir veya kardeş il ilişkisi kurulması ve bu madde gereğince yapılacak işbirliği ve yardımlaşma esasları Dışişleri Bakanlığının görüşü alınarak İçişleri Bakanlığınca çıkarılacak bir yönetmelikle tespit edilir."
"Hazine arazilerinin devri Ek Madde 11- 6831 sayılı Orman Kanunu hükümleri gereğince orman sınırları dışına çıkarılan yerler ile 2924 sayılı Orman Köylülerinin Kalkınmalarının Desteklenmesi Hakkında Kanun hükümlerine tabi olarak Orman Bakanlığı tasarrufuna geçen yerler hariç, hazinenin özel mülkiyetinde olup da kamu idarelerine tahsisli bulunmayan taşınmaz mallardan, belediye ve mücavir alan sınırları içinde olanlar belediyelere, bu alanlar dışında kalanlar il özel idarelerine devredilir. Ancak, bu devir işlemi yapılmadan önce taşınmazın üzerinde tahsis veya engel olup olmadığı hususunda Maliye Bakanlığının görüşü alınır. Maliye Bakanlığı bu konudaki görüşünü 45 gün içinde ilgili idareye bildirir. Tapuya tescil işlemleri, belediyelerin ve il özel idarelerinin tek taraflı talepleri üzerine tapu dairelerince gerçekleştirilir. Bu yolla belediyeler ve il özel idareleri adına tescil edilen taşınmazlar imarlı hale getirilmek suretiyle değerlendirilir. Bu idarelerce taşınmazların üçüncü kişilere satışından, kiralanmasından veya üzerinde mülkiyetin gayri ayni hak tesisinden elde edilecek her türlü tahsilattan taşınmazın imarlı hale getirilmesi için yapılan harcamalar düşüldükten sonra kalan miktarın %50'si bu Kanun ile İl Özel İdaresi Kanununa eklenen ek 6 ncı madde hükmü gereğince kurulacak olan Birliklere nüfuslarına göre dağıtılmak üzere İller Bankasında özel bir hesapta toplanır. Bu payı tahsilatı takip eden ay içerisinde göndermeyen il özel idareleri ve belediyelerin, belediyenin bulunduğu yerin en büyük mülki amirinin yazılı isteği üzerine, İller Bankasınca tahakkuk ettirilecek alacaklarından, gecikilen her ay için %5 gecikme zammı ile birlikte kesilerek ilgili hesaba aktarılır." Büyük şehir belediyelerinin bulunduğu yerlerde, bu maddenin uygulanmasında ilgili taşınmazlar büyük şehir belediyelerine devredilir ve bu maddenin üçüncü fıkrasında belirtilen tahsilattan köy birliklerine ayrılacak olan pay düşüldükten sonra kalan miktarın yarısı tahsilatı takip eden ay içerisinde büyük şehir ilçe ve belde belediyelerine nüfuslarına göre dağıtılır Bu madde uyarınca sağlanacak gelirler, ilgili idarelerce ve birliklerce ayrı bir hesapta tutularak münhasıran yatırım projelerinin finansmanı amacıyla kullanılır.” “Belediye başkanlarının özlük hakları Ek Madde 12- Belediye başkanlarına, İçişleri Bakanlığınca belediyelerin statüleri ve son nüfus sayımı veya tespitlerine göre nüfusları gözönünde bulundurularak tespit edilecek en az ve en çok sınırlar arasında olmak üzere belediye meclisince belirlenecek miktarda aylık ödenek verilir. Ödenekler her ayın sonunda ödenir. Görevli ayrılışlarda, yıllık ve sağlık izinlerinde ödeneklerinin ödenmesine devam edilir. Belediye başkanvekiline, vekaleten görev yaptığı günler için başkanın aylık ödeneği üzerinden gün hesabıyla ödeme yapılır. Başkanın sağlık izni ve sağlık raporları ile kendisinin, eşinin veya bakmakla yükümlü olduğu ana, baba ve çocuklarının tedavilerinde devlet memurlarına uygulanan hükümler tatbik edilir.”
“Yazışma yetkisi Ek Madde 13- Belediyeler, tüm kamu kurum, kuruluş ve idareleri ile doğrudan yazışma yetkisine sahiptir.”
“Personel istihdamı ve personel giderleri Ek Madde 14- Belediyeler ve İl Özel İdareleri ile bunlara bağlı veya bunlar tarafından kurulan birlik ve müeseseseler: a) Genel karar organlarının kararları ile memur ve sürekli işçi kadro ve pozisyonlarının ihdas, tadil ve iptaline, geçici veya mevsimlik işçi istihdamına yetkilidirler. b) İl ve İlçe genel sekreter ve genel sekreter yardımcıları ile başkan yardımcıları ve teknik, sağlık ve avukatlık hizmetleri sınıflarına dahil kadroların gerektirdiği hizmetleri, çalıştırılacakların sayısı aynı sınıf ve ünvandaki toplam boş kadro sayısını aşmamak üzere, geçici olarak sözleşmeli personel eliyle gördürebilirler. Bu suretle çalıştırılacakların sözleşme süreleri yıllık olarak düzenlenir ve her yıl kurumlarınca gerekli değerlendirme yapılarak gerek görülenlerin sözleşmeleri yenilenir. Belediyeler ve il özel idareleri ile bunlara bağlı veya bunlar tarafından kurulan birlik ve müesseselerde her ne suretle istihdam edilirse edilsin çalıştırılacakların aylık, ücret ve bunlara bağlı ikramiye ve tazminatlarından oluşan personel giderlerinin toplamı (tedavi yardımı ve cenaze giderleri hariç) bütçe gelirlerinin 1/3’ünü aşamaz.Bu fıkra hükümlerinin yerine getirilmesinden ilgili meclislerin başkanları ile üyeleri şahsen ve müteselsilen sorumludurlar. Bu maddenin uygulanmasında ihdas veya iptal edilecek kadroların ve pozisyonların sınıf ve sayıları, personelin verimlilik değerlendirmesi ve sözleşmeli personele ödenecek ücretlere dair esas, usul ve standartlar belediyeler ve il özel idarelerinin nüfusları da dikkate alınmak suretiyle, İçişleri Bakanlığı, Maliye Bakanlığı ve Devlet Personel Başkanlığınca müştereken hazırlanıp Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulacak bir yönetmelikle düzenlenir. “Nemalandırma Ek Madde 15- Belediyeler ve il özel idareleri ile bunlara bağlı kurum ve kuruluşların paraları kamu bankalarına yatırılır. Bu idareler ihtiyaç fazlası paralarıyla hazine bonosu, devlet tahvili, gelir ortaklığı senedi alabilirler ve bu paralarını kamu bankalarında nemalandırabilirler. Bu idareler vergi, harç, katılma payı ile su, gaz ve benzeri hizmet karşılığı ücret tahsilatlarını bankalar aracılığıyla yapabilir. Bu yolla tahsil edilen paralar kamu bankaları haricindeki bankalarda bir aydan fazla kalamaz.” “Gelecek yıllara geçici yüklenmeler Ek Madde 16- Belediyeler ile il özel idareleri ve bunlara bağlı kurum ve kuruluşlar bir bütçe yılı içerisinde tamamlanması mümkün olmayan harita, etüd, plan ve yatırım projeleri ile bu projelere ilişkin kontrollük ve müşavirlik işlerinin sonraki yıllara ait giderleri tutarında gelecek yıllara geçici yüklenmelere girişmeye yetkilidirler. Yukarıda belirtilen idare ve kurumlar süresi ilk mahalli idareler genel seçimlerini izleyen üçüncü ayın sonunu geçmemek üzere, imalat, bakım, onarım, taşıma, temizlik ve genel karar organlarınca uygun görülen benzeri hizmetleri üçüncü şahıslara ihale yoluyla gördürebilirler. “Gelir getirici bina ve tesis yaptırma Ek Madde 17- Belediyeler ve il özel idareleri, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu hükümleri çerçevesinde mülkiyeti ya da kullanım hakkı kendilerine ait taşınmaz mallar üzerinde gerçek veya tüzel kişilere kullanım hakkı veya müstakil mülkiyete konu olabilecek bağımsız bölüm karşılığında her türlü gelir getirici bina ve tesis yaptırmaya yetkilidir. Bu fıkra uyarınca kullanım hakkı verme karşılığı yapılan sözleşmelerin süresi 25 yılı geçemez. Bina ve tesisler sürenin sonunda her türlü borç ve taahhütlerden arındırılmış, bakımlı ve kullanılabilir durumda başkaca bir işleme gerek kalmaksızın bedelsiz olarak ilgili idareye intikal eder. 3996 sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun kapsamına giren işler hakkında sözkonusu kanun hükümleri uygulanır.” Bu idareler, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu hükümleri çerçevesinde her türlü yapım işlerini, kendilerine ait taşınmaz malların mülkiyetinin devri, kiralanması veya süresi 25 yılı geçmemek üzere mülkiyetin gayri ayni hak tesisi karşılığında yaptırabilirler. Bu takdirde, taşınmazın satış, kira ve mülkiyetin gayri ayni hak tesis bedeli, söz konusu yapım işi ile birlikte ihale edilmek suretiyle belirlenir. Bu ihalelerde idarelerce fiyat farkı ödenmez. Bu madde hükümlerinin uygulanmasına ilişkin esas ve usuller, Maliye Bakanlığı ile Bayındırlık ve İskan Bakanlığının görüşleri alınmak suretiyle içişleri Bakanlığınca çıkarılacak bir yönetmelikle düzenlenir.” “Taşınmazların tahsisi Ek Madde 18- Belediyeler ve il özel idareleri, kendilerine ait taşınmaz malları genel karar organlarının vereceği karar ile genel, katma ve özel bütçeli kuruluşlara, mahalli idarelere ve kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarına hizmetlerinde kullanılmak ve süresi 10 yılı geçmemek üzere bedelli veya bedelsiz olarak tahsis edebilir. Tahsis edilen taşınmazların tahsis amacı dışında kullanılması halinde, tahsis işlemi ilgili belediye veya il özel idaresinin genel karar organının resen vereceği kararla iptal edilebilir. Tahsis süresi sonunda, aynı esaslara göre yeniden tahsis mümkündür.” “Şirket kurma ve ortak olma Ek Madde 19- Belediyeler ve il özel idareleri, İçişleri Bakanlığınca belirlenecek esaslar çerçevesinde ve bu Bakanlığın izni ile mevzuatla kendilerine verilmiş görevlerin yürütülmesine yardımcı olmak amacıyla ticari şirketler ve kooperatifler kurabilirler veya kurulmuş olanlara ortak olabilirler.” “Meclis kararı Ek Madde 20- Belediyeler ve il özel idarelerinin genel karar organları, bu Kanunun 72 nci maddesi ile Ek-14, Ek-16, Ek-17, Ek-18 ve Ek-19 uncu maddelerinde yer alan hükümlerin uygulanmasında üye tamsayısının salt çoğunluğu ile karar verirler. “ “Trafik Hizmetleri Ek Madde 21- 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ile Emniyet Genel Müdürlüğüne verilmiş olan trafik hizmetlerinin denetimi, yönetimi ve düzenlenmesi görevlerinin tamamı veya bir kısmı belediye meclislerinin kararına istinaden yapılacak talep üzerine, İçişleri Bakanının onayı ile belediyelere devredilebilir. Devredilen hizmetler belediyelerce genel trafik hizmetleri ile koordineli olarak yürütülür. Devir kararları, devredilen hizmetlerin gerektirdiği personel ve teknik alt yapının tamamlanmasını sağlamaya yetecek ölçüde bir hazırlık süresi verilerek uygulanır. Emniyet Genel Müdürlüğünün devredilen hizmetle ilgili personel, tesis, araç ve gereçleri de ilgili belediyelere devredilebilir.
Bu maddenin uygulanması ile ilgili esas ve usuller Bakanlar Kurulunca çıkarılacak bir yönetmelikle düzenlenir.” “Ön Ödeme Ek Madde 22- Belediyeler ve bağlı kuruluşları su ve doğal gaz bedelleri ile atık suya ilişkin çevre temizlik vergisini bilgisayarlı ön ödeme sistemleri ile peşin olarak tahsil edebilirler. Ancak, aboneler (kamu kuruluşları hariç) ön ödeme sistemine mecbur tutulamazlar. Bu madde uyarınca ön ödeme sistemine giren abonelere, belediye meclislerince belirlenecek oranlarda indirim uygulanır. Bu maddenin uygulanmasına ilişkin esas ve usuller belediye meclislerince çıkarılacak bir yönetmelikle düzenlenir.” MADDE 25- 1580 sayılı Kanuna aşağıdaki geçici madde eklenmiştir. “Geçici Madde 4- Bu Kanunun Ek 14 üncü maddesinde öngörülen 1/3 oranını halen aşmış bulunan idareler 1/3 oranını gerçekleştirinceye kadar, hiç bir suretle ilave personel istihdam edemezler.” * |
 |