YEREL YÖNETİMLERİN VARLIK NEDENLERİ.
Yerel yönetimlerin varoluş sürecini
toplum açısından bir amaç olarak değil bir araç olarak kabul etmek mümkündür.
Yerel yönetimlerin ortaya çıkışları, ülkenin yönetim yapısı içindeki yerlerini
alışları da siyasal ve ekonomik nedenlerden ötürüdür. Siyasal neden özgürlükçü
demokrasilerin temelinde yerel özgürlüklerin (Libertes Locales)yer alması gerektiği
yolundaki inanç ve buna bağlı olarak "yerel kendi kendini yönetim" (Local
self Government) ilkesidir. Ekonomik neden ise kıt kaynakların optimum etkinlikte
kullanılabilmesinin koşullarından biri olan arzın tüketici tercihlerine uydurulması
gereğidir (Nadaroğlu- Keleş,1991:23-24).Bir ülkede kamu yönetimi örgütlenirken iki
zorunluluğun gözönünde tutulmasında fayda vardır. Bunlardan birincisi, ülkede
yürütülen idari faaliyette asgari bir homojenlik sağlanması, diğeri ise ülkenin
değişik coğrafya alanlarının özgül özlemlerinin ve farklılıklarının yönetime
yansımasıdır. Yönetim faaliyetlerinde birlik ve homojenlik sağlanması gereksinimine
merkezden yönetim, halkın yerel gereksinimlerini karşılama, isteklerini seslendirme,
karar alma sürecine katılma gibi istemlerine de yerinden yönetim cevap verebilir
(Örnek, 1988:83). Bu istemleri gerçekleştirecek olan yerel yönetimin üç anlamı
içerdiği söylenebilir. Bunlardan birincisi yerel yönetimin kendini yöneten topluluk
olması diğer bir deyişle özerk olması, ikincisi yerel nitelikli gereksinimleri
karşılayan bir örgüt olması, üçüncüsü ise merkezi hükümetin bir alt birimini
oluşturmasıdır (Uysal,1987:15). Görüldüğü gibi yerel yönetimlerin ortaya
çıkışlarında siyasal ve ekonomik nedenlerin çok önemli etkisi vardır. Ancak yerel
yönetimlerin sayılan istemleri yerine getirebilmesi için, hukuksal düzenlemelerin
varlığına gereksinim vardır. Bu ise yerel yönetimlerin varlık nedenleri
incelenirken, ekonomik ve siyasal faktörlerin yanı sıra hukusal boyutunu da ele almayı
gerektirir. |